Gerçek kişilerde ehliyet

hukuk-fakultesi-taban-puanlari

Gerçek kişiler bakımından iki tür ehliyet söz konusudur. Bunlar, “hak ehliyeti” (medeni haklardan yararlanma ehliyeti) ve “fiil ehliyeti” (medeni hakları kullanma ehliyeti) dir.

Hak ehliyeti

Haklara ve borçlara sahip olabilme, başka bir ifadeyle hak sahibi olma ve yükümlülük altına girme ehliyetine hak ehliyeti denir.Bütün insanlar, hukuk düzeninin sınırları içinde, haklara ve borçlara ehil olmada eşittirler

Hak ehliyeti tüm kişilere tanınan bir ehliyet olup, hukukumuzda medeni haklardan yararlanma bakımından “genellik ve eşitlik” ilkesi geçerlidir. Hak ehliyetine sahip olmanın tek koşulu, gerçek kişilerde sağ ve tam doğum, tüzel kişilerde ise, kanunun öngördüğü şekilde kurulmuş olmaktır.

Fiil ehliyeti

Fiil ehliyeti, bir kişinin bizzat kendi fiil ve işlemleriyle kendi lehine hak ve aleyhine borç yaratabilme, yani kendi fiilleri ile hak kazanma ve borç altına girebilme ehliyetidir. Bu ehliyet, hukuka uygun eylem ve işlemler yapabilmeyi ve hukuka aykırı eylemlerden de sorumlu tutulmayı gerektirir. Yani fiil ehliyeti bir yönü ile hukuki işlem ehliyetini, diğer yönü ile de haksız fiil ehliyetini kapsamına almaktadır. Gerçekten de, TMK. m. 9’a göre, “Fiil ehliyetine sahip olan kimse, kendi fiilleriyle hak edinebilir ve borç altına girebilir” hükmü yer almaktadır.

Fiil ehliyeti ile hak ehliyeti arasındaki temel farklılık hak ehliyetinin pasif, buna karşılık fiil ehliyetinin aktif bir ehliyet olmasıdır.

Koşulları

fiil ehliyetinin iki olumlu ve bir olumsuz koşulu bulunmaktadır;

-Ergin olmak(Olumlu)

-Ayırt etme gücüne sahip olmak(Olumlu)

-Kısıtlı olmamak(Olumsuz)

NOT!

Ayırt Etme Gücü: Akla uygun biçimde davranma, makul surette hareket edebilme yeteneğidir.

Tam Ehliyetliler: Ayırt etme gücüne sahip, ergin olan ve kısıtlanmamış kişilerdir.

Sınırlı Ehliyetliler: Kendilerine yasal danışman atanmış kişiler ve evli kişilerdir.

Tam Ehliyetsizler: Ayırt etme gücüne sahip olmayan kimselerdir.

İlgili Mesajlar

Kimler Neler Demiş?

avatar
  Subscribe  
Bildir